Kalp Yetmezliği Nedir? Belirtileri ve Öneriler

Kalp yetmezliği, kalbin vücudun ihtiyaç duyduğu kanı yeterli miktarda pompalayamaması veya bunu ancak kalp içindeki basınçları yükselterek gerçekleştirebilmesidir. Hastalığın adında “yetmezlik” kelimesi bulunmasına rağmen bu durum kalbin tamamen durduğu anlamına gelmez.

Kalp kası zayıflayabilir, kalp odacıkları yeterince gevşeyemeyebilir veya kapak hastalığı nedeniyle kan dolaşımı zorlaşabilir. Bunun sonucunda akciğerlerde, bacaklarda ve karın bölgesinde sıvı birikimi ortaya çıkabilir.

Nefes darlığı, çabuk yorulma, ayak bileklerinde şişme ve kısa sürede kilo artışı, kalp yetmezliğinin en sık belirtileri arasındadır. Ancak bu şikâyetler akciğer hastalığı, kansızlık, böbrek problemi ve tiroit bozukluğu gibi farklı nedenlerden de kaynaklanabilir.

Kalp yetmezliği çoğunlukla uzun süreli tedavi ve takip gerektiren kronik bir durumdur. Bununla birlikte uygun ilaçlar, kalp pili ve CRT gibi cihaz tedavileri, gerekli girişimler ve yaşam tarzı düzenlemeleriyle belirtiler kontrol altına alınabilir ve hastanın daha aktif bir yaşam sürmesi desteklenebilir.

Kalp Yetmezliği Nedir?

Kalp yetmezliği, kalbin dokulara yeterli oksijen ve besin taşıyan kanı pompalamakta zorlandığı klinik bir tablodur.

Kalp yetmezliği sırasında iki temel problemden biri veya ikisi birlikte bulunabilir:

• Kalp kası yeterince güçlü kasılamaz.
• Kalp odacıkları yeterince gevşeyip kanla dolamaz.

Kalbin pompalama kapasitesi azaldığında vücut bu durumu telafi etmeye çalışır. Kalp hızlanabilir, kalp kası kalınlaşabilir ve vücut su ile tuz tutmaya başlayabilir.

Bu telafi mekanizmaları ilk dönemde dolaşımı desteklese de zaman içerisinde:

• Kalbin iş yükünü artırabilir.
• Kalp odacıklarının genişlemesine neden olabilir.
• Akciğerlerde sıvı birikimini artırabilir.
• Böbrek fonksiyonlarını etkileyebilir.
• Kalp yetmezliğinin ilerlemesine katkıda bulunabilir.

Kalp Yetmezliği Kalbin Durması Anlamına mı Gelir?

Hayır. Kalp yetmezliğinde kalp çalışmaya devam eder ancak vücudun ihtiyacını karşılamakta zorlanır.

Kalp durmasında ise kalp etkili şekilde kan pompalayamaz, kişi bilincini kaybeder ve normal solunum durur. Kalp durması acil kalp masajı ve gerektiğinde defibrilasyon gerektirir.

Özellik	Kalp yetmezliği	Kalp durması
Kalbin çalışması	Devam eder ancak yetersizdir	Etkili pompalama yoktur
Seyir	Kronik veya akut olabilir	Ani gelişen acil durumdur
Bilinç	Genellikle açıktır	Çoğunlukla kaybolur
Solunum	Nefes darlığı olabilir	Normal solunum yoktur
Tedavi	İlaç, cihaz, girişim ve yaşam tarzı	Kalp masajı, AED ve acil müdahale

Kalp yetmezliği ileri aşamada ciddi ritim bozukluklarına ve kalp durmasına zemin hazırlayabilir.

Kalp Yetmezliği Neden Olur?

Kalp yetmezliği tek bir nedene bağlı değildir. Kalp kasını, koroner damarları, kalp kapaklarını veya elektriksel iletim sistemini etkileyen birçok hastalık kalp yetmezliğine yol açabilir.

Başlıca nedenler şunlardır:

• Koroner arter hastalığı
• Geçirilmiş kalp krizi
• Uzun süreli yüksek tansiyon
• Kalp kapağı hastalıkları
• Kalp kası hastalıkları
• Atriyal fibrilasyon ve diğer ritim bozuklukları
• Doğuştan kalp hastalıkları
• Kalp kası iltihabı
• Kontrolsüz tiroit hastalıkları
• Kronik böbrek hastalığı
• Diyabet
• Yoğun ve uzun süreli alkol kullanımı
• Bazı kanser ilaçları ve radyoterapi
• Genetik kalp kası hastalıkları
• Akciğer damar basıncının yükselmesi
• Bazı enfeksiyonlar
• İleri düzeyde kansızlık

Bazı hastalarda birden fazla neden aynı anda bulunabilir. Örneğin yüksek tansiyon, diyabet ve koroner arter hastalığı birlikte kalp kasının yapısını ve işlevini bozabilir.

Koroner Arter Hastalığı Kalp Yetmezliğine Nasıl Neden Olur?

Kalbi besleyen koroner damarlarda daralma bulunduğunda kalp kasına yeterli oksijen ulaşmayabilir.

Damarın tamamen tıkanması sonucunda kalp krizi gelişirse kalp kasının bir bölümü kalıcı olarak hasar görebilir. Hasarlı kalp dokusu normal kasılma görevini yerine getiremediği için kalbin pompalama gücü azalabilir.

Koroner damar hastalığına bağlı kalp yetmezliğinde:

• İlaç tedavisi,
• Koroner anjiyografi,
• Stent,
• Bypass ameliyatı,
• Kalp yetmezliği cihazları

hastanın damar yapısına ve kalp fonksiyonlarına göre değerlendirilebilir.

Yüksek Tansiyon Kalp Yetmezliği Yapar mı?

Evet. Uzun süre kontrol altında tutulmayan yüksek tansiyon, kalbin daha yüksek basınca karşı kan pompalamasına neden olur.

Kalp kası başlangıçta bu yükü karşılamak için kalınlaşabilir. Zaman içerisinde:

• Kalp duvarı sertleşebilir.
• Kalp yeterince gevşeyemeyebilir.
• Kalp odacığının dolumu bozulabilir.
• Kalp kasının pompalama gücü azalabilir.
• Atriyal fibrilasyon gelişebilir.

Bu nedenle tansiyon kontrolü hem kalp yetmezliğinin önlenmesinde hem de mevcut hastalığın yönetiminde önemlidir.

Kalp Kapağı Hastalıkları Kalp Yetmezliğine Neden Olur mu?

Kalp kapakları kanın doğru yönde ilerlemesini sağlar. Kapakta darlık veya ileri derecede kaçak geliştiğinde kalbin iş yükü artabilir.

Örneğin:

• Aort kapağı darlığında kalp kanı vücuda göndermek için daha güçlü çalışır.
• Mitral kapak yetersizliğinde kanın bir bölümü akciğerlere doğru geri kaçar.
• Triküspit kapak yetersizliğinde bacak ve karın bölgesinde sıvı birikimi artabilir.

İleri kapak hastalığında ilaçlar belirtileri azaltabilir ancak yapısal sorunu tamamen düzeltmeyebilir. Uygun hastalarda cerrahi veya kateter temelli kapak tedavileri değerlendirilebilir.

Kalp Yetmezliği Türleri Nelerdir?

Kalp yetmezliği farklı biçimlerde sınıflandırılabilir. Tedavi planlamasında en sık kullanılan ölçütlerden biri sol karıncık ejeksiyon fraksiyonudur.

Ejeksiyon fraksiyonu, sol karıncığın içerisindeki kanın her kasılmada ne kadarını pompaladığını gösteren bir ölçümdür.

Düşük Ejeksiyon Fraksiyonlu Kalp Yetmezliği

HFrEF, kalbin kasılma gücünün belirgin biçimde azaldığı kalp yetmezliği türüdür.

Genel olarak sol karıncık ejeksiyon fraksiyonunun yüzde 40 veya altında olduğu hastalar bu grupta değerlendirilir.

Başlıca nedenleri:

• Kalp krizi
• Koroner damar hastalığı
• Dilate kardiyomiyopati
• Miyokardit
• Kalp kasına zarar veren ilaçlar
• Uzun süreli hızlı ritim bozuklukları

olabilir.

Hafif Azalmış Ejeksiyon Fraksiyonlu Kalp Yetmezliği

HFmrEF, ejeksiyon fraksiyonunun yaklaşık yüzde 41 ile 49 arasında bulunduğu hasta grubudur.

Bu hastalarda kalbin kasılma gücü hafif azalmıştır. Tedavi; belirtiler, altta yatan neden ve eşlik eden hastalıklara göre düzenlenir.

Korunmuş Ejeksiyon Fraksiyonlu Kalp Yetmezliği

HFpEF, kalbin pompalama yüzdesi korunmuş görünmesine rağmen kalp kasının gevşemekte ve kanla dolmakta zorlandığı kalp yetmezliği türüdür.

Bu grupta sıklıkla:

• İleri yaş
• Yüksek tansiyon
• Obezite
• Diyabet
• Atriyal fibrilasyon
• Böbrek hastalığı
• Uyku apnesi

birlikte bulunabilir.

Kalbin pompalama yüzdesinin normal olması, kalp yetmezliği bulunmadığı anlamına gelmez. Kalp sertleşmişse dolum basınçları yükselerek nefes darlığı ve sıvı birikimine yol açabilir.

İyileşmiş Ejeksiyon Fraksiyonlu Kalp Yetmezliği

Bazı hastalarda başlangıçta düşük olan ejeksiyon fraksiyonu tedavi sonrasında belirgin şekilde yükselebilir.

Bu durum kalbin tamamen iyileştiği veya ilaçların bırakılabileceği anlamına gelmez. Tedavinin kontrolsüz kesilmesi kalp fonksiyonlarının yeniden bozulmasına neden olabilir.

Kalp Yetmezliği Türlerinin Karşılaştırılması

Kalp yetmezliği türü	Ejeksiyon fraksiyonu	Temel problem
HFrEF	Yüzde 40 ve altı	Kalbin kasılma gücü azalmıştır
HFmrEF	Yaklaşık yüzde 41–49	Pompalama gücü hafif azalmıştır
HFpEF	Yüzde 50 ve üzeri	Kalbin gevşemesi ve dolması bozulmuştur
İyileşmiş EF	Önceden düşük, tedaviyle yükselmiş	Hastalık kontrol altındadır ancak takip gerekir

Ejeksiyon fraksiyonu tedavi kararında önemli olsa da hastanın şikâyetleri, kalp kapakları, sağ karıncık fonksiyonu ve eşlik eden hastalıklar da değerlendirilmelidir.

Sol Kalp Yetmezliği Nedir?

Kalbin sol tarafı, oksijenlenmiş kanı bütün vücuda pompalar. Sol karıncık yeterince çalışamadığında kan akciğer damarlarında birikebilir.

Sol kalp yetmezliğinde:

• Eforla nefes darlığı
• Yatınca artan nefes darlığı
• Gece nefes alamayarak uyanma
• Öksürük
• Akciğerlerde sıvı birikimi
• Çabuk yorulma

görülebilir.

Sağ Kalp Yetmezliği Nedir?

Kalbin sağ tarafı, oksijeni az olan kanı akciğerlere gönderir. Sağ karıncık yeterli pompalama yapamadığında kan toplardamar sisteminde birikir.

Sağ kalp yetmezliğinde:

• Ayak ve bacaklarda şişme
• Karında sıvı birikmesi
• Boyun damarlarında belirginleşme
• Karaciğerde büyüme
• İştahsızlık
• Bulantı
• Hızlı kilo artışı

görülebilir.

Sol kalp yetmezliği, pulmoner hipertansiyon, akciğer hastalıkları ve sağ karıncık kalp krizi sağ kalp yetmezliğine neden olabilir.

Akut ve Kronik Kalp Yetmezliği Arasındaki Fark

Kronik Kalp Yetmezliği

Kronik kalp yetmezliği uzun süredir devam eden ve düzenli tedavi gerektiren durumdur. Hastanın belirtileri dönem dönem artıp azalabilir.

Akut Kalp Yetmezliği

Akut kalp yetmezliğinde belirtiler yeni ortaya çıkar veya mevcut kalp yetmezliği kısa sürede ağırlaşır.

Hasta:

• Dinlenirken ciddi nefes darlığı,
• Akciğerlerde sıvı birikimi,
• Hızla artan ödem,
• Tansiyon düşüklüğü,
• Oksijen seviyesinde azalma

yaşayabilir.

Akut kalp yetmezliği hastanede acil değerlendirme gerektirebilir.

Kalp Yetmezliğinin Belirtileri Nelerdir?

Kalp yetmezliği belirtileri hastalığın türüne, kalbin etkilenen bölümüne ve hastalığın ağırlığına göre değişebilir.

En sık görülen belirtiler şunlardır:

• Nefes darlığı
• Çabuk yorulma
• Efor kapasitesinde azalma
• Ayak ve bacaklarda şişme
• Kısa sürede kilo artışı
• Gece öksürüğü
• Yatarken nefes alamama
• Gece nefes darlığıyla uyanma
• Kalp çarpıntısı
• Baş dönmesi
• İştahsızlık
• Karında şişkinlik
• Sık idrara çıkma
• Dikkat ve bilinç değişiklikleri
• Soğuk el ve ayaklar
• Kas güçsüzlüğü

Yorgunluk ve nefes darlığı, kalbin dokuların ihtiyacını karşılayacak kadar kan pompalayamamasıyla ilişkili olabilir. Ödem ve hızlı kilo artışı ise vücutta su ve tuz birikimini düşündürebilir.

Kalp Yetmezliğinde Nefes Darlığı Nasıl Olur?

Nefes darlığı başlangıçta yalnızca yoğun egzersiz sırasında ortaya çıkabilir. Hastalık ilerledikçe daha hafif aktiviteler sırasında ve dinlenirken görülebilir.

Hasta:

• Merdiven çıkarken durma ihtiyacı duyabilir.
• Önceden rahat yürüdüğü mesafede zorlanabilir.
• Yatarken daha fazla yastık kullanabilir.
• Gece nefes alamayarak uyanabilir.
• Oturduğunda veya ayağa kalktığında rahatlayabilir.

Ani başlayan ciddi nefes darlığı, akciğerlerde hızlı sıvı birikiminin belirtisi olabilir.

Kalp Yetmezliğinde Bacaklar Neden Şişer?

Kalp yeterince etkili pompalama yapamadığında toplardamar basıncı yükselir ve böbrekler su ile tuz tutmaya başlayabilir.

Bunun sonucunda özellikle:

• Ayak bileklerinde,
• Ayak sırtında,
• Baldırlarda,
• Uzun süre yatan hastalarda bel ve kuyruk sokumu çevresinde

ödem gelişebilir.

Şişlik çoğunlukla günün ilerleyen saatlerinde artar ve iki bacakta birden görülür.

Tek bacakta ani şişme, ağrı ve kızarıklık varsa toplardamar pıhtısı gibi farklı nedenler araştırılmalıdır.

Kalp Yetmezliğinde Kilo Artışı Neden Önemlidir?

Kalp yetmezliğinde birkaç gün içerisinde gelişen kilo artışı her zaman yağlanma anlamına gelmez. Vücutta sıvı birikiminin erken işareti olabilir.

Kilo artışına:

• Bacak şişliği,
• Karında genişleme,
• Nefes darlığında artış,
• Ayakkabıların sıkması,
• Gece öksürüğü

eşlik edebilir.

Bu nedenle kalp yetmezliği hastalarının benzer koşullarda düzenli tartılması önemlidir.

Kalp Yetmezliği Öksürük Yapar mı?

Evet. Akciğer damarlarında basınç ve sıvı birikmesi:

• Kuru öksürüğe,
• Gece artan öksürüğe,
• Yatınca nefes darlığına,
• Hırıltılı solunuma

neden olabilir.

Pembe veya köpüklü balgamla birlikte ciddi nefes darlığı görülmesi akciğer ödemini düşündürebilir ve acil müdahale gerektirir.

Bazı kalp ve tansiyon ilaçları da kuru öksürük oluşturabilir. İlaç, hasta tarafından kontrolsüz bırakılmamalıdır.

Kalp Yetmezliği Belirtileri Yaşa Göre Değişir mi?

İleri yaştaki kişilerde klasik belirtiler daha belirsiz olabilir.

Hasta nefes darlığı yerine:

• Günlük aktivitelerde yavaşlama,
• Sürekli uyuma isteği,
• İştahsızlık,
• Düşme,
• Bilinç bulanıklığı,
• Hareket bağımsızlığında azalma

yaşayabilir.

İleri yaştaki bir kişide ani genel durum değişikliği, enfeksiyon ve ilaç yan etkileriyle birlikte kalp yetmezliği açısından da değerlendirilmelidir.

Kalp Yetmezliğinin Evreleri Nelerdir?

Kalp yetmezliği yapısal hastalığın gelişimine göre farklı evrelerde ele alınabilir.

Evre	Genel özellik
Evre A	Risk faktörleri vardır ancak yapısal kalp hastalığı yoktur
Evre B	Kalpte yapısal değişiklik vardır ancak belirti yoktur
Evre C	Yapısal kalp hastalığıyla birlikte mevcut veya önceki belirtiler vardır
Evre D	İleri ve standart tedavilere rağmen devam eden kalp yetmezliği vardır

Bu evreleme hastalığın yalnızca belirtilerden ibaret olmadığını, risk faktörlerinin erken dönemde kontrol edilmesi gerektiğini gösterir.

Kalp Yetmezliğinde Fonksiyonel Sınıflama

Hastanın fiziksel aktiviteler sırasında yaşadığı kısıtlanma dört sınıfta değerlendirilebilir.

Fonksiyonel sınıf	Hastanın durumu
Sınıf I	Günlük aktivitede belirgin şikâyet yoktur
Sınıf II	Normal günlük aktivitede hafif şikâyet oluşur
Sınıf III	Günlük aktiviteden daha düşük eforda belirgin şikâyet oluşur
Sınıf IV	Dinlenme sırasında bile şikâyet bulunabilir

Fonksiyonel sınıf tedaviye yanıtın ve yaşam kalitesinin takip edilmesinde kullanılabilir.

Kalp Yetmezliği Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı yalnızca belirtilere dayanılarak konulmaz. Benzer şikâyetlere neden olabilecek farklı hastalıkların da araştırılması gerekir.

Tanı sürecinde:

• Hastalık öyküsü,
• Fizik muayene,
• EKG,
• Kan testleri,
• Ekokardiyografi,
• Akciğer grafisi,
• Gerekli ileri görüntüleme yöntemleri

birlikte değerlendirilir.

Fizik Muayene

Muayene sırasında:

• Tansiyon
• Nabız ve kalp ritmi
• Kandaki oksijen seviyesi
• Akciğer sesleri
• Kalp üfürümleri
• Boyun damarları
• Bacaklarda ödem
• Karaciğer büyüklüğü
• Vücut ağırlığı

değerlendirilebilir.

Muayenenin normal olması erken veya stabil kalp yetmezliğini tamamen dışlamaz.

Elektrokardiyografi

EKG, kalbin elektriksel aktivitesini gösterir.

EKG ile:

• Geçirilmiş kalp krizi bulguları
• Atriyal fibrilasyon
• Kalp blokları
• Dal blokları
• Kalp kası kalınlaşması
• Hızlı veya yavaş ritimler

değerlendirilebilir.

Elektriksel iletim gecikmesi bulunan bazı hastalarda CRT tedavisi gündeme gelebilir.

Ekokardiyografi

Ekokardiyografi, kalp yetmezliği değerlendirmesinin temel görüntüleme yöntemlerinden biridir.

Bu yöntemle:

• Ejeksiyon fraksiyonu
• Kalp odacıklarının büyüklüğü
• Kalp duvarlarının hareketi
• Kalp kapakları
• Sağ karıncık fonksiyonu
• Akciğer damar basıncı
• Kalp çevresinde sıvı
• Kalbin gevşeme özellikleri

değerlendirilebilir.

Ekokardiyografi hastalığın türünü, olası nedenini ve tedavi seçeneklerini belirlemeye yardımcı olur.

BNP ve NT-proBNP Testleri

BNP ve NT-proBNP, kalp duvarında basınç ve gerilme arttığında yükselen biyolojik belirteçlerdir.

Bu testler:

• Kalp yetmezliği olasılığının değerlendirilmesine,
• Nefes darlığının nedeninin araştırılmasına,
• Hastalığın ağırlığının belirlenmesine,
• Tedaviye yanıtın takip edilmesine

yardımcı olabilir.

Değerler yaş, böbrek fonksiyonu, vücut ağırlığı ve atriyal fibrilasyondan etkilenebilir. Tek başına tanı koydurmaz.

Kan Tetkikleri

Kalp yetmezliği değerlendirmesinde şu testler kullanılabilir:

• Kan sayımı
• Böbrek fonksiyonları
• Karaciğer testleri
• Sodyum ve potasyum
• Kan şekeri ve HbA1c
• Tiroit hormonları
• Demir ve ferritin
• Kolesterol değerleri
• Gerekli durumlarda kalp hasarı belirteçleri

Kansızlık, demir eksikliği, böbrek bozukluğu ve tiroit hastalığı belirtileri ağırlaştırabilir.

Akciğer Grafisi

Akciğer grafisinde:

• Kalp büyümesi
• Akciğerlerde sıvı birikimi
• Akciğer zarları arasında sıvı
• Akciğer enfeksiyonu
• Farklı akciğer hastalıkları

görülebilir.

Akciğer grafisinin normal olması kalp yetmezliğini tamamen dışlamaz.

Kalp MR’ı

Kardiyak MR, kalp kasını ayrıntılı biçimde inceleyen gelişmiş görüntüleme yöntemidir.

Kalp MR’ıyla:

• Kalp kasındaki hasar dokusu
• Miyokardit
• Genetik kalp kası hastalıkları
• Demir veya farklı maddelerin birikimi
• Kalp odacıklarının hacimleri
• Sağ karıncık fonksiyonu

değerlendirilebilir.

Kalp yetmezliğinin nedeni ekokardiyografiyle açıklanamıyorsa kalp MR’ı yararlı olabilir.

Koroner Damarların Değerlendirilmesi

Kalp yetmezliğinin koroner arter hastalığına bağlı olup olmadığını araştırmak amacıyla:

• Koroner BT anjiyografi
• Koroner anjiyografi
• Efor veya stres görüntüleme testleri
• Kalp MR’ı

kullanılabilir.

Damar darlığı kalp kasının çalışmasını etkiliyorsa stent veya bypass seçeneği değerlendirilebilir.

Kalp Yetmezliği Tedavisi Nasıl Yapılır?

Kalp yetmezliğinde tedavinin amaçları şunlardır:

• Belirtileri azaltmak
• Hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak
• Hastane yatışlarını azaltmak
• Kalp fonksiyonlarını korumak
• Yaşam kalitesini artırmak
• Uygun hastalarda yaşam süresini desteklemek
• Altta yatan nedeni tedavi etmek

Tedavi kalp yetmezliğinin türüne, nedenine ve hastanın genel sağlık durumuna göre kişiselleştirilir.

Kalp Yetmezliğinde İlaç Tedavisi

Özellikle düşük ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliğinde farklı biyolojik yolları hedefleyen ilaç grupları birlikte kullanılabilir.

Renin-Anjiyotensin Sistemini Etkileyen İlaçlar

ARNI, ACE inhibitörü veya ARB grubundaki ilaçlar:

• Kalbin iş yükünü azaltabilir.
• Damarları gevşetebilir.
• Kalbin yapısal bozulmasını yavaşlatabilir.
• Uygun hastalarda hastane yatışlarını ve klinik riski azaltabilir.

Aynı gruptaki ilaçların tamamı birlikte kullanılmaz. Seçim hastanın tansiyonu, böbrek fonksiyonu ve önceki tedavilerine göre yapılır.

Beta Blokerler

Kalp yetmezliği için kanıtı bulunan beta blokerler:

• Kalp hızını kontrol edebilir.
• Stres hormonlarının kalp üzerindeki etkisini azaltabilir.
• Kalbin dolum süresini uzatabilir.
• Bazı ritim bozukluklarının kontrolüne yardımcı olabilir.

Tedavi çoğunlukla düşük dozdan başlanarak kademeli artırılır. Akut sıvı yüklenmesi ve dolaşım bozukluğu bulunan hastalarda plan farklı olabilir.

Mineralokortikoid Reseptör Antagonistleri

Bu ilaçlar:

• Su ve tuz tutulmasını azaltabilir.
• Kalp kasındaki olumsuz yeniden yapılanmayı yavaşlatabilir.
• Uygun hastalarda kalp yetmezliği sonuçlarını iyileştirebilir.

Tedavi sırasında potasyum ve böbrek fonksiyonları takip edilmelidir.

SGLT2 İnhibitörleri

Başlangıçta diyabet tedavisi için geliştirilen SGLT2 inhibitörleri, günümüzde diyabet bulunmasa bile uygun kalp yetmezliği hastalarında kullanılabilir.

Bu ilaçlar farklı ejeksiyon fraksiyonu gruplarında kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye yatış riskinin azaltılmasına katkı sağlayabilir. Tedavi seçimi hastanın böbrek fonksiyonları, sıvı durumu ve eşlik eden hastalıklarına göre yapılır.

İdrar Söktürücü İlaçlar

İdrar söktürücüler:

• Akciğerlerdeki sıvıyı azaltabilir.
• Bacak şişliğini hafifletebilir.
• Nefes darlığını azaltabilir.
• Vücut ağırlığını ve sıvı yükünü kontrol edebilir.

Bu ilaçlar belirtilerin yönetiminde önemli olsa da dozları hastanın sıvı durumu, tansiyonu, böbrek fonksiyonu ve elektrolitlerine göre ayarlanmalıdır.

İdrar söktürücü dozu hekim önerisi olmadan değiştirilmemelidir.

Demir Eksikliği Tedavisi

Kalp yetmezliği bulunan hastalarda demir eksikliği, kansızlık olmasa bile yorgunluk ve egzersiz kapasitesinde azalmayla ilişkili olabilir.

Kan testleriyle demir durumu değerlendirilebilir. Uygun hastalarda damar yoluyla demir tedavisi gündeme gelebilir.

Kalp Yetmezliği İlaçları Birlikte Kullanılır mı?

Evet. Kalp yetmezliğinde tek bir ilaç çoğunlukla yeterli değildir.

Farklı ilaçlar:

• Kalp üzerindeki hormon etkilerini azaltmak,
• Böbrek ve sıvı dengesini düzenlemek,
• Kalbin yeniden şekillenmesini yavaşlatmak,
• Belirtileri kontrol etmek

amacıyla birlikte kullanılabilir.

İlaç dozları bir anda en yüksek seviyeye çıkarılmaz. Tansiyon, nabız, böbrek fonksiyonları ve potasyum değerleri izlenerek kademeli düzenleme yapılabilir.

Kalp Yetmezliğinde Cihaz Tedavileri

Bazı hastalarda ilaç tedavisine ek olarak cihaz tedavileri gerekebilir.

Kalp Pili

Kalp pili, ciddi yavaş ritim veya elektriksel iletim bozukluğu bulunan hastalarda kalp hızını destekleyebilir.

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi

CRT, kalbin sağ ve sol karıncığını daha uyumlu çalıştırmayı amaçlayan özel kalp pili tedavisidir.

Kalbin pompalama gücü belirgin azalmış, EKG’de elektriksel iletim gecikmesi bulunan ve uygun ilaçlara rağmen şikâyetleri devam eden seçilmiş hastalarda değerlendirilebilir.

CRT:

• Kalbin pompalama verimini artırabilir.
• Nefes darlığını azaltabilir.
• Egzersiz kapasitesini destekleyebilir.
• Kalp yetmezliği yatışlarını azaltmaya yardımcı olabilir.

ICD

İmplante edilebilir kardiyoverter defibrilatör, hayati risk taşıyan ventriküler ritimleri algılayarak hızlı uyarı veya elektrik şoku uygulayabilen cihazdır.

Ani kalp ölümü riski yüksek olan seçilmiş hastalarda değerlendirilebilir.

Kalp Yetmezliğinde Girişim ve Ameliyat Seçenekleri

Kalp yetmezliğinin altta yatan nedenine göre:

• Koroner stent
• Bypass ameliyatı
• Kalp kapağı onarımı veya değişimi
• TAVI
• Mitral veya triküspit kapağa kateter temelli girişimler
• Doğuştan kalp deliğinin kapatılması
• Ritim ablasyonu

uygulanabilir.

İleri ve standart tedavilere dirençli kalp yetmezliğinde:

• Mekanik dolaşım destek cihazları
• Sol karıncık destek cihazı
• Kalp nakli

gibi ileri seçenekler değerlendirilebilir.

Kalp Yetmezliği Tedavi Seçeneklerinin Karşılaştırılması

Tedavi	Temel amaç
Kalp yetmezliği ilaçları	Hastalığın ilerlemesini ve klinik riski azaltmak
İdrar söktürücüler	Sıvı birikimini ve nefes darlığını azaltmak
CRT	Karıncıkların daha uyumlu kasılmasını sağlamak
ICD	Hayati ventriküler ritimlere müdahale etmek
Stent veya bypass	Kalp kasının kanlanmasını düzeltmek
Kapak girişimleri	Darlık veya kaçağa bağlı kalp yükünü azaltmak
Mekanik destek cihazı	İleri kalp yetmezliğinde dolaşımı desteklemek
Kalp nakli	Uygun ileri evre hastalarda kalbi değiştirmek

Kalp Yetmezliğinde Yaşam Tarzı Neden Önemlidir?

Yaşam tarzı düzenlemeleri ilaç tedavisinin alternatifi değildir. Tedaviyi destekleyen ve hastanın belirtilerini takip etmesine yardımcı olan temel yaklaşımlardır.

Kalp yetmezliğiyle yaşayan kişilerin:

• İlaçlarını düzenli kullanması,
• Kilosunu izlemesi,
• Tuz ve sıvı konusunda kişisel önerilere uyması,
• Uygun fiziksel aktivite yapması,
• Sigara kullanmaması,
• Belirtilerdeki değişiklikleri erken fark etmesi

önemlidir.

Günlük Kilo Takibi Nasıl Yapılmalıdır?

Kalp yetmezliği bulunan kişi mümkünse:

• Her gün benzer saatte,
• Sabah tuvalet sonrasında,
• Kahvaltıdan önce,
• Benzer kıyafetlerle,
• Aynı tartıyı kullanarak

kilosunu ölçebilir.

Kilo değerleri bir çizelgeye veya telefona kaydedilebilir.

Birkaç gün içinde hızlı kilo artışı sıvı birikimine işaret edebilir. Hastanın kendisine verilen kişisel kalp yetmezliği planına göre sağlık ekibiyle iletişim kurması gerekir.

Tuz Tüketimi Nasıl Olmalıdır?

Fazla tuz, vücudun su tutmasını ve ödemin artmasını kolaylaştırabilir.

Tuzu azaltmak için:

• Yemeklere sonradan tuz eklenmemeli,
• Hazır çorba ve soslar sınırlandırılmalı,
• Salam, sucuk ve sosis gibi işlenmiş etler azaltılmalı,
• Turşu ve salamura ürünler dikkatli tüketilmeli,
• Tuzlu peynir ve atıştırmalıklar sınırlandırılmalı,
• Paketli ürünlerin etiketleri okunmalıdır.

Aşırı ve kontrolsüz tuz kısıtlaması ise iştahsızlık ve yetersiz beslenmeye katkıda bulunabilir. Hedef, hastanın belirtileri ve ilaçlarına göre kişiselleştirilmelidir.

Kalp Yetmezliğinde Sıvı Kısıtlaması Gerekir mi?

Her kalp yetmezliği hastasının sıvıyı ciddi biçimde kısıtlaması gerekmez.

Sıvı kısıtlaması özellikle:

• İleri sıvı birikimi,
• Kandaki sodyumun düşmesi,
• Tekrarlayan hastane yatışları,
• İleri kalp yetmezliği

bulunan bazı hastalarda değerlendirilebilir.

Sıcak hava, ateş, ishal, böbrek fonksiyonları ve kullanılan idrar söktürücüler sıvı ihtiyacını etkileyebilir. Günlük sıvı hedefi hekim tarafından belirlenmelidir.

Su, çay, kahve, çorba, süt ve sıvı kıvamındaki gıdalar toplam sıvı hesabına dâhil olabilir.

Kalp Yetmezliğinde Nasıl Beslenilmelidir?

Beslenme planı kalp-damar sağlığını desteklemeli ancak kas ve kilo kaybına yol açacak kadar kısıtlayıcı olmamalıdır.

Daha sık tercih edilebilecek besinler:

• Sebzeler
• Meyveler
• Tam tahıllar
• Baklagiller
• Balık
• Zeytinyağı
• Tuzsuz kuruyemişler
• Uygun miktarda süt ürünleri
• Yağsız protein kaynakları

Sınırlandırılması gerekenler:

• İşlenmiş etler
• Fazla tuz içeren ürünler
• Trans yağlar
• Aşırı doymuş yağ
• Şekerli içecekler
• Yoğun işlenmiş paketli gıdalar
• Aşırı alkol

Kalp yetmezliği beslenmesinde genel kalp sağlığına uygun, dengeli bir beslenme düzeni önerilir. Ancak böbrek hastalığı veya potasyum bozukluğu bulunan hastaların planı farklı olabilir.

Kalp Yetmezliğinde Potasyum Tüketimi

Kalp yetmezliği ilaçlarının bir bölümü kandaki potasyumu yükseltebilir. İdrar söktürücülerin bazıları ise potasyumu düşürebilir.

Bu nedenle:

• Potasyum içeren takviyeler kontrolsüz kullanılmamalıdır.
• Tuz yerine kullanılan potasyumlu ürünler doktora danışılmalıdır.
• Muz, kuru meyve veya farklı potasyum kaynakları tamamen yasaklanmamalı; kan değerlerine göre planlanmalıdır.
• Böbrek fonksiyonları düzenli takip edilmelidir.

Kalp Yetmezliğinde Egzersiz Yapılır mı?

Klinik durumu stabil olan birçok kalp yetmezliği hastasında kişiselleştirilmiş egzersiz faydalı olabilir.

Düzenli fiziksel aktivite:

• Yürüme kapasitesini artırabilir.
• Kas kaybını azaltabilir.
• Günlük yaşam bağımsızlığını destekleyebilir.
• Uyku ve ruh hâlini iyileştirebilir.
• Tansiyon ve kan şekeri kontrolüne yardımcı olabilir.

Egzersiz programı:

• Yürüyüş,
• Sabit bisiklet,
• Hafif direnç çalışmaları,
• Denge egzersizleri,
• Solunum egzersizleri

içerebilir.

Aktivite kademeli artırılmalı, konuşmayı tamamen engelleyecek kadar yoğun efordan kaçınılmalıdır. Kardiyak rehabilitasyon, güvenli ve düzenli egzersiz alışkanlığı kazandırabilir.

Hangi Durumlarda Egzersiz Yapılmamalıdır?

Şu durumlarda egzersize ara verilmeli ve tıbbi değerlendirme alınmalıdır:

• Dinlenirken nefes darlığı
• Yeni başlayan göğüs ağrısı
• Bayılma veya ciddi baş dönmesi
• Kontrolsüz hızlı kalp ritmi
• Hızla artan ödem
• Akut enfeksiyon ve ateş
• Tansiyon düşüklüğü
• Son günlerde hızlı kilo artışı
• Yakın zamanda kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye yatış

Ağır kaldırma ve nefes tutularak yapılan yoğun egzersizler bazı hastalarda kalbin iş yükünü artırabilir.

Kalp Yetmezliğinde Sigara ve Alkol

Sigara

Sigara:

• Koroner damar hastalığını ilerletebilir.
• Kalp krizi riskini artırabilir.
• Kandaki oksijen taşınmasını azaltabilir.
• Tansiyon ve kalp hızını etkileyebilir.
• Akciğer fonksiyonlarını bozabilir.

Kalp yetmezliği bulunan kişilerin bütün tütün ve nikotin ürünlerini bırakması önemlidir.

Alkol

Alkol bazı kişilerde:

• Kalp kasını zayıflatabilir.
• Atriyal fibrilasyonu tetikleyebilir.
• Tansiyonu artırabilir.
• İlaçlarla etkileşime girebilir.
• Sıvı dengesini bozabilir.

Kalp yetmezliği doğrudan alkolle ilişkiliyse tamamen bırakılması gerekebilir. Diğer hastalarda tüketim sınırı kişisel değerlendirmeyle belirlenmelidir.

Uyku Apnesi Kalp Yetmezliğini Etkiler mi?

Uyku apnesi sırasında gece boyunca solunum tekrarlayan biçimde durabilir.

Bu durum:

• Oksijen seviyesini düşürebilir.
• Tansiyonu yükseltebilir.
• Kalbin iş yükünü artırabilir.
• Atriyal fibrilasyona katkıda bulunabilir.
• Gündüz yorgunluğunu artırabilir.

Yüksek sesle horlama, uykuda nefessiz kalma ve gündüz uyuklama bulunan hastalarda uyku testi değerlendirilebilir.

Kalp Yetmezliğinde İlaçlar Nasıl Kullanılmalıdır?

Kalp yetmezliği ilaçları:

• Her gün aynı düzende alınmalı,
• Doktor önerisi olmadan bırakılmamalı,
• Yan etki gelişirse sağlık ekibine bildirilmelidir.

İlaçların kontrolsüz kesilmesi:

• Sıvı birikimine,
• Tansiyon değişikliklerine,
• Kalp hızının yükselmesine,
• Kalp yetmezliğinin ağırlaşmasına

neden olabilir.

Hasta bütün ilaçlarının güncel bir listesini yanında taşıyabilir.

Hangi İlaçlar Kalp Yetmezliğini Kötüleştirebilir?

Bazı ilaçlar su ve tuz tutulmasını artırabilir, böbrek fonksiyonlarını etkileyebilir veya kalp yetmezliği ilaçlarıyla etkileşime girebilir.

Özellikle dikkat edilmesi gerekenler:

• Bazı ağrı kesici ve iltihap giderici ilaçlar
• Bazı ritim ilaçları
• Kortizon içeren ilaçlar
• Bazı diyabet ilaçları
• Burun açıcı ilaçlar
• Bitkisel ürün ve takviyeler
• Yüksek sodyum içeren ilaç formları

Reçetesiz alınan ilaçlar dâhil bütün ürünler doktora bildirilmelidir.

Kalp Yetmezliğinde Aşılar Neden Önemlidir?

Grip, zatürre ve diğer solunum yolu enfeksiyonları kalbin iş yükünü artırarak kalp yetmezliğinin ağırlaşmasına neden olabilir.

Yaşa, eşlik eden hastalıklara ve güncel sağlık önerilerine göre uygun aşılar hekimle birlikte planlanabilir.

Aşı yapılmış olması, ateş ve nefes darlığı gibi enfeksiyon belirtilerinin önemsenmemesi gerektiği anlamına gelmez.

Kalp Yetmezliğinde Günlük Belirti Takibi

Hastanın günlük olarak şu değişiklikleri gözlemlemesi yararlı olabilir:

• Vücut ağırlığı
• Nefes darlığı
• Bacak şişliği
• Yastık sayısındaki artış
• Gece öksürüğü
• Nabız ve tansiyon
• İdrar miktarı
• Günlük hareket kapasitesi
• İştah
• Baş dönmesi
• İlaç yan etkileri

Belirtilerin erken fark edilmesi hastane yatışından önce tedavinin yeniden düzenlenmesini sağlayabilir.

Kalp Yetmezliğinde Belirti Bölgeleri

Durum	Belirtiler	Genel yaklaşım
Stabil dönem	Kilo ve şikâyetler değişmiyor	İlaç ve yaşam planına devam edilir
Erken kötüleşme	Kilo artışı, ödem, daha fazla nefes darlığı	Sağlık ekibiyle iletişim kurulur
Acil durum	Dinlenme nefes darlığı, bayılma, göğüs ağrısı	112 aranır

Hastanın kişisel eylem planı sağlık ekibi tarafından belirlenmelidir.

Hangi Belirtilerde Hekime Başvurulmalıdır?

Şu değişikliklerde sağlık ekibiyle gecikmeden iletişim kurulmalıdır:

• Birkaç gün içinde hızlı kilo artışı
• Ayak ve bacak şişliğinde belirgin artış
• Önceden rahat yapılan işlerde zorlanma
• Daha fazla yastıkla yatma ihtiyacı
• Yeni başlayan gece öksürüğü
• İştahsızlık ve karında şişkinlik
• Nabızda belirgin hızlanma veya düzensizlik
• Baş dönmesi
• İdrar miktarında azalma
• İlaç yan etkileri

Hastanın kendisine verilen kişisel sınırlar varsa bu plana uyulmalıdır.

Hangi Belirtilerde 112 Aranmalıdır?

Aşağıdaki belirtilerden biri varsa 112 aranmalı veya acil servise başvurulmalıdır:

• Dinlenirken şiddetli nefes darlığı
• Pembe veya köpüklü balgam
• Şiddetli göğüs ağrısı
• Bayılma veya bilinç değişikliği
• Dudaklarda morarma
• Soğuk terleme ve tansiyon düşüklüğü
• Çok hızlı veya çok yavaş nabız
• Yeni başlayan konuşma bozukluğu
• Yüzde kayma veya tek taraflı güçsüzlük
• Ciddi solunum sıkıntısı
• İdrar miktarında belirgin azalma ve ağır halsizlik

Bu belirtiler akut kalp yetmezliği, kalp krizi, ciddi ritim bozukluğu veya inme gibi acil durumlarla ilişkili olabilir.

Kalp Yetmezliği Hastaları Seyahat Edebilir mi?

Klinik durumu stabil olan birçok hasta seyahat edebilir.

Seyahat öncesinde:

• İlaçlar yeterli miktarda hazırlanmalı,
• Güncel ilaç listesi taşınmalı,
• Sağlık raporları ve cihaz kartı alınmalı,
• Uzun yolculuklarda düzenli hareket edilmeli,
• Tuzlu yiyeceklerden kaçınılmalı,
• Sıvı planına uyulmalı,
• Gidilecek yerde sağlık hizmetine erişim değerlendirilmelidir.

Yakın zamanda hastaneye yatmış, oksijen ihtiyacı bulunan veya dinlenme nefes darlığı yaşayan hastalar yolculuk öncesinde değerlendirilmelidir.

Kalp Yetmezliği Hastaları Cinsel Yaşamını Sürdürebilir mi?

Klinik durumu stabil olan birçok hasta cinsel aktivitesini sürdürebilir.

Ancak:

• Dinlenme sırasında nefes darlığı,
• Kontrolsüz göğüs ağrısı,
• Yeni kalp krizi,
• Ciddi ritim bozukluğu,
• İleri kalp yetmezliği

bulunuyorsa öncelikle tıbbi değerlendirme gerekir.

Sertleşme sorunu için kullanılan bazı ilaçlar nitrat grubu kalp ilaçlarıyla birlikte ciddi tansiyon düşüklüğü oluşturabilir.

Kalp Yetmezliği Tamamen İyileşir mi?

Kalp yetmezliğinin seyri nedenine göre değişir.

Şu durumlarda kalp fonksiyonlarında belirgin düzelme görülebilir:

• Hızlı ritme bağlı kalp kası zayıflaması
• Tedavi edilebilir tiroit hastalığı
• Miyokardit sonrası iyileşme
• Uygun damar tedavisi
• Kalp kapağı sorununun düzeltilmesi
• Uygun ilaç ve CRT tedavisi

Bununla birlikte ejeksiyon fraksiyonu düzelse bile hastalığın tekrarlama riski devam edebilir. İlaçlar ve kontroller hekim önerisi olmadan bırakılmamalıdır.

Kalp Yetmezliği İlerler mi?

Kalp yetmezliği bazı kişilerde uzun süre stabil kalabilir, bazı hastalarda ise zamanla ilerleyebilir.

İlerleme riskini artırabilecek faktörler şunlardır:

• İlaçların düzensiz kullanılması
• Kontrolsüz yüksek tansiyon
• Yeni kalp krizi
• Atriyal fibrilasyon
• Yüksek tuz tüketimi
• Böbrek fonksiyonlarının bozulması
• Enfeksiyon
• Kansızlık ve demir eksikliği
• Uyku apnesi
• Sigara ve yoğun alkol
• Kontrolsüz diyabet

Düzenli takip ve erken müdahale hastalığın kötüleşme hızını azaltabilir.

Kalp Yetmezliği Hakkında Doğru Bilinen Yanlışlar

Yaygın inanış	Gerçek
Kalp yetmezliği kalbin durmasıdır	Kalp çalışır ancak dolaşımı sağlamakta zorlanır
Kalp yetmezliği yalnızca yaşlılarda görülür	Gençlerde de kalp kası ve genetik hastalıklara bağlı gelişebilir
Ejeksiyon fraksiyonu normalse kalp yetmezliği olmaz	Korunmuş EF’li kalp yetmezliği görülebilir
Bacak şişliği her zaman kalptendir	Böbrek, karaciğer ve toplardamar hastalıkları da neden olabilir
Kalp yetmezliğinde hiç su içilmez	Sıvı hedefi hastaya göre belirlenir
Egzersiz tamamen yasaktır	Stabil hastalarda uygun egzersiz faydalı olabilir
İlaçlar yalnızca nefes darlığını azaltır	Bazı ilaçlar hastalığın ilerlemesini ve klinik riskleri de etkiler
Kalp fonksiyonu düzelince ilaç bırakılır	Tedavinin kesilmesi yeniden kötüleşmeye neden olabilir
Kalp pili her kalp yetmezliği hastasına takılır	Yalnızca belirli ritim ve iletim özelliklerinde kullanılır
Bitkisel ürünler kalp yetmezliğini tedavi eder	Etkinlikleri belirsiz olabilir ve ilaçlarla etkileşebilir

Kalp Yetmezliği Hakkında Sık Sorulan Sorular

Kalp yetmezliğinin ilk belirtisi nedir?

İlk belirti kişiden kişiye değişebilir. Eforla nefes darlığı, çabuk yorulma ve ayak bileklerinde şişme sık görülen erken belirtilerdir.

Kalp yetmezliğinde nabız nasıl olur?

Nabız hızlı, yavaş, düzenli veya düzensiz olabilir.

Atriyal fibrilasyon ve farklı ritim bozuklukları kalp yetmezliğine eşlik edebilir.

Kalp yetmezliğinde tansiyon yükselir mi?

Tansiyon yüksek, normal veya düşük olabilir.

Uzun süreli hipertansiyon kalp yetmezliğine neden olabilirken ileri kalp yetmezliğinde pompalama gücünün azalması tansiyonu düşürebilir.

Kalp yetmezliği EKG’de belli olur mu?

EKG altta yatan kalp krizi, ritim veya iletim sorunlarını gösterebilir. Ancak kalp yetmezliğinin kesin değerlendirmesi için çoğunlukla ekokardiyografi ve diğer testler gerekir.

Kalp yetmezliği kan tahlilinde çıkar mı?

BNP veya NT-proBNP testleri tanıya yardımcı olabilir. Ancak sonuçlar tek başına yeterli değildir ve klinik bulgularla birlikte yorumlanmalıdır.

Kalp yetmezliği olan kişi ne kadar yürümelidir?

Yürüyüş süresi hastanın fonksiyonel kapasitesine ve klinik durumuna göre belirlenir.

Kısa ve rahat yürüyüşlerle başlanarak süre kademeli artırılabilir. Göğüs ağrısı, baş dönmesi veya ciddi nefes darlığı gelişirse egzersiz durdurulmalıdır.

Kalp yetmezliği hastası kahve içebilir mi?

Kafein herkeste aynı etkiyi oluşturmaz. Çarpıntısı artan, ritim bozukluğu veya kontrolsüz tansiyonu bulunan kişiler tüketimi sınırlandırabilir.

Enerji içeceklerinden kaçınılması uygun olabilir.

Kalp yetmezliği hastası maden suyu içebilir mi?

Bazı maden suları yüksek miktarda sodyum içerebilir. Ödem veya tuz kısıtlaması bulunan hastalar ürün etiketini kontrol etmeli ve hekim önerisine göre tüketmelidir.

Kalp yetmezliğinde muz yenir mi?

Muz potasyum içerir. Hastanın böbrek fonksiyonu ve kullandığı ilaçlara göre potasyum düzeyi yüksek veya düşük olabilir.

Bu nedenle tek bir besin bütün hastalara yasaklanmamalı veya özellikle önerilmemelidir.

Kalp yetmezliği öksürüğü nasıl anlaşılır?

Kalp yetmezliğine bağlı öksürük çoğunlukla yatınca veya gece artabilir ve nefes darlığıyla birlikte görülebilir.

Pembe, köpüklü balgam ve ciddi nefes darlığı acil değerlendirme gerektirir.

Kalp yetmezliğinde ayak şişliği nasıl geçer?

Tedavi altta yatan sıvı birikimine göre düzenlenir. Tuz kontrolü, uygun idrar söktürücü tedavi ve kalp yetmezliği ilaçları kullanılabilir.

İlaç dozu hasta tarafından değiştirilmemelidir.

Kalp yetmezliği olan kişi ne kadar su içmelidir?

Herkes için geçerli tek bir miktar yoktur.

Günlük sıvı hedefi kalp yetmezliğinin ağırlığı, böbrek fonksiyonu, sodyum düzeyi, hava sıcaklığı ve kullanılan ilaçlara göre belirlenir.

Kalp yetmezliği uyku yapar mı?

Düşük kalp debisi, uyku apnesi, ilaçlar, kansızlık ve gece nefes darlığı gündüz yorgunluğu ve uyku hâline neden olabilir.

Kalp yetmezliği karın şişliği yapar mı?

Evet. Özellikle sağ kalp yetmezliğinde karın içinde sıvı birikimi, karaciğer büyümesi ve iştahsızlık görülebilir.

Kalp yetmezliği çarpıntı yapar mı?

Evet. Atriyal fibrilasyon, erken atımlar ve farklı hızlı veya yavaş ritimler kalp yetmezliğine eşlik edebilir.

Kalp yetmezliği olan kişi ameliyat olabilir mi?

Ameliyat riski kalp yetmezliğinin ağırlığına ve yapılacak işleme göre değişir.

Planlı ameliyat öncesinde kalp fonksiyonları ve sıvı durumu değerlendirilerek tedavi düzenlenebilir.

Kalp yetmezliği ilaçları ömür boyu mu kullanılır?

Birçok hastada uzun süreli tedavi gerekir.

Kalp fonksiyonları düzelse bile ilaçların kontrolsüz bırakılması hastalığın yeniden ağırlaşmasına neden olabilir.

Kalp yetmezliğinde kalp pili ne zaman takılır?

Ciddi yavaş ritim, ileri iletim bozukluğu veya karıncıkların uyumsuz çalıştığı belirli hasta gruplarında kalp pili ya da CRT değerlendirilebilir.

Kalp yetmezliği ölümcül müdür?

Kalp yetmezliği ciddi bir hastalıktır ancak seyri her hastada aynı değildir.

Erken tanı, uygun ilaçlar, cihaz tedavileri ve risk faktörlerinin kontrolüyle uzun süre stabil yaşam mümkün olabilir.

Kalp Yetmezliği İçin Günlük Yaşam Kontrol Listesi

Günlük adım	Uygulanabilecek yaklaşım
İlaçlar	Her gün reçete edilen düzende kullanılmalı
Kilo	Benzer koşullarda düzenli ölçülmeli
Tuz	Hazır ve yoğun tuzlu gıdalar sınırlandırılmalı
Sıvı	Kişisel sağlık planına göre tüketilmeli
Hareket	Klinik duruma uygun düzenli egzersiz yapılmalı
Tansiyon ve nabız	Hekim önerisine göre takip edilmeli
Ödem	Bacak ve karın şişliği gözlenmeli
Sigara	Tamamen bırakılmalı
Kontroller	Kardiyoloji randevuları aksatılmamalı
Acil belirtiler	Ciddi nefes darlığı ve göğüs ağrısında 112 aranmalı

Kalp Yetmezliğinde Kişiye Özel Tedavi ve Yaşam Planı

Kalp yetmezliği yalnızca kalbin pompalama yüzdesinin azalmasıyla tanımlanan bir hastalık değildir. Kalbin kasılma ve gevşeme özellikleri, kapaklar, koroner damarlar, ritim, böbrek fonksiyonları ve hastanın genel sağlık durumu birlikte değerlendirilmelidir.

Tedavi planlanırken şu soruların yanıtları önemlidir:

• Kalp yetmezliğinin temel nedeni nedir?
• Ejeksiyon fraksiyonu hangi düzeydedir?
• Hastanın nefes darlığı ve hareket kısıtlılığı ne kadar belirgindir?
• Vücutta sıvı birikimi bulunuyor mu?
• Kalp ritmi düzenli mi?
• Böbrek fonksiyonları ve potasyum düzeyi nasıl?
• Kullanılabilecek ilaç grupları nelerdir?
• Kalp pili, CRT veya ICD gereksinimi var mı?
• Koroner damar veya kapak tedavisi gerekli mi?
• Hastanın günlük yaşam ve tedavi hedefleri nelerdir?

Kalp yetmezliğinde yaşam tarzı değişiklikleri bütün hastalara aynı katı kuralların uygulanması anlamına gelmez. Tuz, sıvı, egzersiz ve kilo hedefleri hastanın klinik durumuna göre belirlenmelidir.

Kalp yetmezliği yönetiminde temel amaç; belirtileri azaltmak, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak, hastane yatışlarını önlemek ve hastanın günlük yaşamını mümkün olduğunca aktif ve bağımsız sürdürmesini sağlamaktır.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dinlenirken şiddetli nefes darlığı, pembe köpüklü balgam, göğüs ağrısı, bayılma, bilinç değişikliği veya morarma gelişmesi durumunda vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır. Kalp yetmezliği tanısı ve tedavisi kişisel muayene, ekokardiyografi ve diğer tetkikler doğrultusunda kardiyoloji uzmanı tarafından planlanmalıdır.